Snowden, internetin nas?l büyük bir sald?r? alt?nda oldu?unu ve kriptografinin hâlâ i?e yarad???n? bizlere göstermeye ba?lad???ndan bu yana ciddi bir de?i?im sürecinin içine girdik. Bu sürecin en büyük katk?lar?ndan birisi de, yeni nesil ileti?im uygulamalar?n?n büyük bir k?sm?n?n güvenli?i ve kriptografiyi ciddiye almaya ba?lamas?yd?. (Whatsapp’?n Textsecure ekibi taraf?ndan yarat?lan güvenlik altyap?s?n? kullanmaya ba?lamas? gibi.)
Bu süreç içerisinde kendi ad?ma büyük bir hayranl?kla takip etti?im yaz?l?mc?lardan birisi Nadim Kobeissi‘ydi. Öncesinde Cryptocat ile tan?d???m Nadim, önce miniLock isimli uygulamas?yla PGP/GPG gibi ortalama bilgisayar kullan?c?s?n?n al??makta ya da günlük hayat?na entegre etmekte zorlanaca?? dosya ?ifreleme yöntemlerine güzel ve kullan??l? bir alternatif ortaya koydu. Her ne kadar aktif bir ?ekilde kullanan kaç ki?i oldu?unu bilmesem de benim tavsiye edebilece?im sistemlerden birisi.
Geçti?imiz haftalarda ise yeni bir mesajla?ma sistemiyle kar??m?za ç?kt? Nadim. Peerio ad?n? verdi?i bu yaz?l?m, birçok anlamda oldukça kullan??l? ve gelecek vaad eden bir sistem olaca?a benziyor. Sadece güzel görünmesi ve kullanmas?n?n hemen herkes için kolay olmas? de?il, kullan?c?lar?n?n güvenli?ini en büyük önceliklerinden birisi olarak görmesi de Peerio’yu benim için önemli bir proje hâline getiriyor.
Peerio’nun temiz ve kontrolü kolay arayüzünü sadece mesajla?mak için de?il, ayn? zamanda güvenli bir ?ekilde dosya göndermek için de kullanabiliyorsunuz. Bir anlamda Peerio tek ba??na Gmail gibi bir ileti?im yolunu size sa?l?yor, hem de daha güvenli bir ?ekilde.
Peerio’nun (ve Nadim’in tüm projelerinin) sevdi?im bir di?er yan? da her bilgisayar kullan?c?s?n?n kullanabilece?i bir ?ekilde bunlar? sunuyor olmas?. Mac ve Windows içinde kurabilir veya Chrome app‘i olarak kullanabilirsiniz. Yak?nda iOS ve Android için de gelecek. E?er “kodunu görmeden güvenmem” diyorsan?z da, kodlar? GitHub’da mevcut. Ayr?ca Peerio tamamen GPL lisansl?.
E?er denemeye niyetliyseniz benim Peerio kullan?c? ad?m ahmet, gelip merhaba diyebilirsiniz. Ancak kullanacak herkesin bu uygulaman?n hâlâ beta oldu?unu ve dikkatli kullan?lmas? gerekti?ini (anlam?: Peerio henüz büyük s?rlar s?zd?rmaya haz?r de?il) unutmamas?nda fayda var.
K?smen alakal? bir not dü?mek istiyorum burada. Özellikle yaz?l?m camias?nda güvenlik söz konusu oldu?unda Linux’ta direkt olarak çal??mayan yaz?l?mlara ya da daha genel olarka Linux temelli olmayan hemen her ?eye kar?? bir önyarg? var. Bunun sebebini anlamak mümkün, sonuçta gerçekten ne yapt???n? bilen insanlar genellikle d??ar?dan paranoyak görünmekte ve hakl? olarak birçok ?eye ciddi bir ?üpheyle yakla?makta. Bu yüzden de daha güvenli bilgisayarlar isteyenlere, ortalama kullan?c? için neredeyse imkans?z olabilecek ?eyler önermekteler. (Bunlar?n bile kimi zaman i?e yarayamayaca??n? Quinn Norton çevirisini yapt???m “Her ?ey Bozuk” makalesinde çok güzel anlatm??t?.)
Bunlar?n imkans?z olmas?n?n birçok sebebi olabilir: çal??mak için ihtiyaç duyduklar? ?eyleri bu de?i?ikliklerden sonra yapmalar?n?n neredeyse imkans?z ya da gerçekten zor olacak olmas?; kökten al??kanl?k de?i?imlerine ayak uyduramayacak hayatlar sürdürmeleri veya tüm bu programlar? veya yeni i?letim sistemlerini ö?renmelerinin çok zor olmas? gibi. Böyle insanlara tepeden bakarak ya da onlara ba?ka yol olmad???na dair k?yamet senaryolar? yazarak bir yere var?labilece?ine de çok inanm?yorum.
Bu yüzden Peerio gibi projeleri ve bunlar?n ba?armaya çal??t?klar? ?eyleri gerçekten önemsiyorum ve elimden geldi?ince desteklemeye çal???yorum. Çünkü insanlara alternatifler sunabilmenin ve onlara her zaman -bir noktaya kadar- yapabilecekleri bir ?eyler oldu?unu söylemenin, di?er seçeneklerden daha çok faydas? olacakt?r. Ayr?ca herkesin tehdit seviyesi “ölümüne anonimlik” olmayabiliyor.
Bunun yan? s?ra kar??m?zdaki temel sorunun çözümünde sadece daha güvenli yaz?l?mlar kullanman?n ya da hepimizin distopik cyberpunk romanlardan f?rlam?? hayatlar ya?amas? oldu?unu da dü?ünmüyorum. Bunun yerine herkesin de kullanabilece?i güvenli yaz?l?mlar?n yan?nda genel olarak güvenlik, anonimlik ve gözetim konusundaki toplumsal, siyasi ve ekonomik alg?n?n de?i?tirilmesi ve ?u an ba??m?za dert olan kötüye kullan?mlar?n herkes taraf?ndan kötü olarak alg?lanmas?n? sa?lamak için çabalamak gerekti?ini dü?ünüyorum. Di?er türlü ne yaparsak yapal?m, toplumun gözündeki paranoyaklar etiketinden kurtulmak tüm gördüklerimize ra?men hâlâ çok zor. Ve Peerio gibi herkesin kullanabilece?i yaz?l?mlar, güvenli?in ve gizlili?in herkesin kullanabilece?i ve ihtiyaç duyabilece?i do?al ?eyler olarak görülmesine ciddi katk? sa?l?yor. Çünkü ortalama insan?n gözünü korkutmayan, günlük hayatlar?nda kulland?klar? birçok ?eyden farks?z ve onlar kadar rahat.
Leave a Reply