Yukar?daki foto?raf belki Türkiye’den de?il ama buradaki bir çok insan?n mant???n? güzelce özetliyor ve eminim ki büyük bir kitlenin de böyle bir önermeye itiraz? olmayacakt?r. O yüzden kullanmakta bir sak?nca görmüyorum.
Ciddi bir kesim, ifade özgürlü?ü dedi?imiz ?eyi anlamakta zorlan?yor. Onlara göre ifade özgürlü?ü, keyifleri yetmedi?i zaman kesilip biçilebilecek bir ?ey, onlar?n dü?ündüklerine zeval getirmeyen fikirlere verilmesi gerekiyor. Onun d???ndakileri de zaten fikir de?il, hakaret olarak kabul ediyorlar.
Her ne kadar bu yazacaklar?m? bu kesimdekilerin görmesi dü?ük bir ihtimal olsa da (görseler de ak?llar? al?r m? bilemiyorum ya) bunlar? yazmak ve en az?ndan kendi tavr?m? net bir ?ekilde ortaya koymak istiyorum.
?fade özgürlü?ü dedi?imiz özgürlük, ne kimsenin keyfini dinler ne de birilerinin fikirlerinin zarar görmesine bakar. ?fade özgürlü?ü herkese, her ko?ulda tan?nmas? gereken bir ?eydir ve bununla ilgili tek istisna birilerinin can?na kast etme ya da buna te?vik etme durumu olabilir. Ancak ne hikmetse, Türkiye söz konusu oldu?unda tam tersi geçerli oluyor. Linç gruplar? kuran, birilerini öldürtmek için k??k?rtan insanlara ifade özgürlü?ü tan?n?rken, en ufak ele?tiri veya genelden farkl? dü?ünce hakaret olarak kabul edilip legal ya da illegal yollardan cezaland?r?l?yor. (Bununla ilgili örnek saymama gerek yok san?r?m.)
Benim için yukar?da yazd???m tek ko?ul d???nda, birisinin ifade özgürlü?ünü k?s?tlamak için hiç bir sebep olamaz, olmamal? da. Bir insan?n fikirlerinden zerre haz etmiyor olmam, benim dünya görü?üme tamamen ters dü?ünüyor olmas? ya da birisine k?l olmam, onun ifade özgürlü?ünü elinden almam için bir sebep olamaz. Olabilece?ini dü?ünen birisi de, en hafif tabiriyle, aptald?r. (Bak?n bu son cümlemde yapt???m?n ad? ele?tiri. Size aptal demem, susun anlam?na gelmiyor. Sonuçta insanlar?n budalal?k özgürlü?ü de var.)
?fade özgürlü?ü ne inanç, ne hassasiyet ne de ba?ka bir ?ey dinler. Hassassan bakmazs?n, senden farkl? dü?ünen kimseyle muhatap olmazs?n olur biter. Sen hassass?n diye herkesin senin fikrini kabul etmesini ya da ona sayg? göstermesini bekleyemezsin. E?er bekliyorsan, insanlar?n sana çok ilginç yerleriyle gülmelerini de beraberinde beklemen laz?m. Hem bekleyip hem de bu sayg?y? göstermeyenleri cezaland?rmaya kalk?yorsan da o hassasiyetlerinle 40 kat? daha u?ra??lmas?n? hakediyorsun demektir.
* * *
Çok daldan dala bir yaz? oldu san?r?m. Gerçi bu kadar aptall??a tan?k olup da bir ?eyler yazabilmi? olmam bile bir mucize bence (bak?n mucize de yarat?yorum!). ?fade özgürlü?ü -ve hatta genel olarak özgürlük kavram?n?n kendisini- anlamakta nas?l bu kadar zorland?klar?n? dü?ünüp duruyorum ama akl?ma daha önce yazd???m oksijen teorisinden ba?ka bir ?ey de gelmiyor.
* * *
Neyse, bu konuda biraz içimi dökmek istedim ve döktüm. Blogu birkaç madde hâlinde özetlemem gerekirse;
*?fade özgürlü?ü, kafas?na esenin esnetip u?ra?abilece?i bir oyuncak de?ildir.
*Kimsenin hassasiyetleri ifade özgürlü?ünün üstünde de?ildir.
*Dünyada ele?tirilemeyecek, sorgulanamayacak, üzerinden espri yap?lamayacak hiç bir fikir yoktur.
*Bu blogda ve benim bulundu?um herhangi bir ortamda bunlar?n aksini iddia edip o iddias?na göre davranmam? bekleyen bo?una ?ans?n? zorlam?? olur. (Bkz: Site ve Yorumlar Hakk?nda)
Leave a Reply