Ahlak ve Siyaset Üzerine Bir Şeyler

Ahlakla ilgili sürekli bir sorun yaşıyoruz ve bu sorunun kolay kolay çözülebileceğine de inanmıyorum. Çünkü mesele belirli bir ahlak yapısıyla alakalı değil, genel olarak ahlak ve ahlak yapısı dediğimiz şey ve onun yanlış anlaşılması.

Ahlaklı ya da ahlaksız olmak, gündelik ve siyasi hayatta sıklıkla karşımıza çıkan ve yine sıklıkla birilerini tanımlamak için kullandığımız kavramlar. Ancak bu kavramlar birçok kavramla aynı kaderi paylaşıyor ve asıl anlamlarından saptırılarak ya da tam olarak ne anlama geldikleri bilinmeden kullanılıyor. Bu da doğal olarak birçok saçmalıkla karşılaşmamıza neden oluyor.

Felsefenin uzun yıllardır konusu olan ahlakın yapılabilecek en basit tanımlarından birisi iyi yaşama yolu sanırım (Elbette birçoğunuza eksik ya da sıkıntılı gelebilecek bir tanım bu, ancak ilerleyebilmek için mümkün olan en basit tanımı kullanmam gerekiyor). En azından Platon ve Aristoteles’ten bu yana kabul görebilecek bir tanım bu. Ahlak yapısıysa; bir insanın iyi ve kötü tanımları üzerinden eylemlerini, yaşamını ve çevresiyle ilişkisini şekillendirmesidir. Ahlakın temelinde bulunan iyi ve kötü, aslında ahlak dediğimiz şeyin ne kadar kişisel bir şey olabileceğini bize en başından gösteriyor. Bunu aklımızda tutarak, tekrar ahlak ve ahlak yapısının tanımına dönelim. Ahlak yapısına özetle insanın hayatını şekillendirme biçimi demiştik. Bu durumda, toplumdaki her bireyin kendisine özgü bir ahlak yapısı olduğunu da kabul ediyoruz. Çünkü hepimiz yaşıyoruz ve hepimiz aklımızda bir takım iyi ve kötü tanımlarıyla hayatımızı sürdürüyoruz. Bunun birileriyle uyumlu olup olmaması değil, varlığı asıl meselemiz (Sanırım aramızda kimse benim bir iyi ve kötü tanımım yok ve tamamen düşünmeden yaşıyorum demeyecektir). Yani özetle her insanın hayatına şekil verdiği bir ahlak yapısı vardır.

Bunu belirtmemin sebebi, ahlaksız kavramının saçmalığını vurgulamak. Ahlaksız diye bir şey söz konusu değildir, olamaz da. Senin ahlaksızlık dediğin şey, örneğin bir eylem, senin ahlak yapına uymayan bir şeydir. Ancak bu, o eylemin ahlaktan tamamen yoksun olduğu anlamına gelmez. Sadece senin ahlak yapına uymuyordur ve bu da o eylemin bir başka ahlak yapısı içerisinde yeri olmasına engel değildir. Bu sebeple aslında birisine ya da bir şeye ahlaksız diyen birisi, sadece “Sen benimle aynı yapıyı paylaşmıyorsun” veya daha özet bir hâlde “Sen bizden değilsin” demektedir. Yani ahlaksızlık mümkün olmayan bir şeydir.

Ahlak ve ahlak yapısının öznelliği konusuna birkaç şey daha eklemek istiyorum. Genellikle ahlak dediğimiz zaman aklımızda bir toplumun, topluluğun ya da inancın gelmesi; aslında bunların o kavramı tekellerine almak ve dilediğince kullanmak istemesinden kaynaklanmaktadır. Bu isteniyor, çünkü aslında ahlakın öyle bir şey olmadığının fazlasıyla farkındalar. İyi ve kötü gibi oldukça değişken ve öznel iki kavramın temelinde olduğu bir şeyin zaten herkesin kabul edeceği mükemmel tanımları ya da kuralları olmasını beklemek saçmalık. Ancak insanlar bu saçmalığı inatla gerçekmiş gibi görmeye ve göstermeye çalışıyorlar. Çünkü, kendi iyilerini kabul ettirebilmelerinin tek yolu bu.

* * *

Tüm bunları neden anlattığıma gelecek olursak.

Siyasette ahlak, iki farklı amaçla kullanılmaktadır. Bunlardan birincisi, destek toplama için bir silaha dönüştürmedir. Toplumun belli bir kesiminin ahlak yapısına hitap etmek, o kesimin (ki genellikle bu en çok oy potansiyeli olan kesim olur) desteğini almak için kullanılır. Hatta rakip siyasetçilerin o ahlak yapısına karşı olduğu iddia edilerek bir saldırı aracına dönüştürülür.

Diğer yol ise bir baskı ve tektipleştirme aracı olarak kulanılmasıdır. İktidarda olan kesimin, kendi ahlak yapısının da iktidarda olduğunu düşünmesi ya da kendi ahlakının herkes için ideal ahlak yapısı olduğunu düşünmesi; her ideolojinin kendisine özgü (ki aslında her biri birbirine çok benzer) ahlak yapıları kurup bunu ideolojiyle bir şekilde bağlantısı olan herkese dayatma çabaları bunun en sık karşımıza çıkan örnekleridir.

Tüm bu dediklerim, sıklıkla siyaset kültürünün tam olarak oturmadığı ortamlarda ya da siyaset felsefesinden bihaber insanlarda karşımıza çıkmaktadır. Belki daha muhafazakar, milliyetçi siyasetçilerde bunu normal görebilecek olsak da (sonuçta siyasetlerini bunun üzerine kuruyorlar); özgürlük gibi şeylerden bahsedip de böyle bir ahlak dayatmacılığına ve tektipleştirme çabasına girilmesi, siyaset ve ahlak felsefesine ne kadar uzak olduklarının apaçık bir göstergesidir. Bu yüzden de ahlakı yukarıdaki iki araçtan birisi olarak dahi kullananı desteklemem, savunmam ya da onlarla beraber bir şey yapmam mümkün değildir.

* * *

Tüm bu bahsettiklerim, aslında mevcut siyaset yapısıyla ve bu yapının gündemiyle neden çok fazla muhatap olmak istemediğimin bir özeti sayılır. Hangi konuyu veya tartışmayı okusam bu tarz hatalara, saçmalıklara, anlamadan bilmeden yapılan hareketlere denk geliyorum. İşin daha kötüsüyse, bunları dile getirecek ve tartışabilecek insan bulmakta zorlanıyorum. Çünkü birçok kesim için siyaset; daha iyiye dair birşeyler yapmak/düşünmek değil, tamamen bir aidiyet ve ait olduğunu en haklı gösterme kavgasından ibaret. Böyle akılların arasında, kendi fikirlerimi dile getirmem genellikle 40 etiket yapıştırılmış bir şekilde geri dönmem demek olduğu için de bu tarz konularda yorumlarımı sadece yakın çevremle paylaşmaya karar verdim. Arada bir böyle şeyler (felsefe bağlamında) yazarım elbette ama bunlar dışında bu konularda çok fazla konuşacağımı sanmıyorum.

Derdim Ne Benim?

Something Deep

Birkaç gündür, farklı sebeplerle kendimle ve yapmak istediklerimle ilgili ciddi bir şekilde düşünmeye başladım. Bunun sebebi ne yapmak istediğimin farkında olmamam ya da yapmak istediğim bir şey olmaması değil, bazı noktaların kafamda tam olarak net olmadığını farketmemdi. Yapmak istediğim bir şeyler, önüme koyduğum planlar var elbette ama bunları tam olarak neden yapmak istediğimi çok fazla düşünmüyormuşum gibi hissettim. Bu da biraz garip geldi bana.

Yazmak istiyorum, yaratmak istiyorum, ortaya bir şeyler koymak istiyorum (ve bunların yanında bu yaptıklarımla hayatta kalabilmek istiyorum ama o şimdilik başka bir yazının konusu). Böyle söyleyince her şey oldukça netmiş gibi görünüyor ama biraz daha derine inince durumun pek de öyle olmadığını fark ettim. En azından bunu ilk düşünmeye başladığımda pek öyle değildi. Bunu daha açık bir şekilde iki gündür bitirme tezim için bir şeyler derlemeye ve kafamda bir şekil oluşturmaya çalışırken anladım. Biraz üzerinde durduktan sonra da buna bir cevap vermeden bir şeylere devam edemeyecek noktaya geldim.

Felsefe ve bilimkurgu benim bir şeyler yaratmak, parçası olmak istediğim iki alan. İlgilendiğim birçok şey de bu ikisinden en az biriyle bağlantılı ya da ben o bağlantıyı kurmaya çalışıyorum. Peki emeğimi bu alanlarda harcamama sebep olan dürtü ne? Neden bu ikisi beni bu kadar çekiyor? Paranın çok olduğu alanlar değil, öyle olsa “Demek ki tüm derdim paraymış” der, kestirip atardım. Ya da benzer bir şekilde “Seviyorum” diyip kaçamak bir cevap da verebilirim ama bu da beni tatmin etmiyor. Karizmatik bir havam olsun gibi bir derdim de yok, bir şeyleri sırf birilerini etkilemek için ya da birileri beni sevsin diye yapacak zeka yaşını çoktan aştım. Bu konularda verilen tüm klişe cevapları böyle böyle eledim kafamda. Zaten klişelerden ve kalıplardan zerre hoşlanmayan biriyim, böyle bir konuda onları kullanmak kendimle dalga geçmek olurdu.

Sonra kendi yaptıklarıma dönmeye karar verdim. Belki yarattıklarımın içinde bana cevap verecek bir şeyler bulurum diyerek. Nelerle uğraştığıma, bir şeyler üretirken derdimin ne olduğuna baktım. Kendi yaptıklarımı kafamda daha berrak bir hâle getirme çabasıydı aslında yaptığım. Zaten oradalardı ama onlara bakmayı pek beceremiyordum. Bunu yaptığım zaman ilk fark ettiğim geçmişle muhatap olmayı pek sevmediğimdi. Derdim hep ya günümüz ya da gelecekle alakalı şeylerle. Onlara dair okumayı, çalışmayı, kafa yormayı ve üretmeyi seviyorum. Geçmiş sadece arada bir ziyaret edilip birkaç güzel fikir ve eser alınıp geri dönülmesi gereken bir yer gibi gözümde. Ama bunu yaparken geçmişin bir kısmını tamamen kesip günümüze ya da geleceğe yapıştırmayı çalışanları gördükçe de deliriyorum. Benim geçmişten ufak ipuçları almak dışındaki hareketlere pek tahammülüm yok, derdim şu anda olanı anlamaya çalışmak ve geleceğe dair günümüzden birtakım fikirler üretmek gibi.

Bunları gördükten sonra bir şeyler kafamda biraz daha netleşmeye başlamış gibi geldi. Kendimi biraz daha anlamaya başladığımı hissettim. Ama hâlâ istediğim yerde değildim. Bir şeylere daha ihtiyacım var gibiydi. Bu sırada gün akşam olmuş, ben yiyecek bir şeyler hazırlayıp tekrar bilgisayar başına dönmüştüm. Hard diskte izleyecek bir şeyler ararken “No Maps For These Territories” belgeselini gördüm. İzleyeli bayağı olmuştu, biraz izlemekten zarar gelmez diye düşündüm (eğer izlemediyseniz tavsiye ederim, harika bir belgesel). William Gibson konuştukça benim kafamda bir şeyler aydınlanmaya başladı, belgeselin yarısına gelmeden de eksik parçayı buldum.

* * *

Benim derdim aslında belgeselin başlığındaki cümlede saklı. Tamamen haritasız, yol gösterecek bir şeylerin olmadığı dönemlerde yaşıyoruz. İnsanlığın gelişimi önceki yüzyıllara ve hatta on yıllara göre kat kat hızlandı ve açıkcası ne yapmamız gerektiğinin pek de farkında olduğumuzu zannetmiyorum. Geçmişe kaçıp oradan bir şeyleri aynen kullanmaya çalışmak, kalıplaşmış fikirlerle ve yöntemlerle hareket etmek/düşünmek, tamamen anlamsızca kendini akışa bırakmak beni tatmin etmiyor. Bunu yapanların durumlarını gördükçe de bunlardan birisini tercih etmediğim için seviniyorum.

Ben şu an girdiğimiz bölgeye anlam vermek, buranın bir haritasını çıkartmak ya da bunu yapmaya çalışan başkalarına yardım etmek istiyorum. Tarihten bir şeyleri getirip tekrar kullanmak değil, ihtiyacımız olanı günümüzde yaratmak istiyorum (zaten günümüz dediğimiz şey tarihin düne kadar biriktiği nokta, kaçınılmaz olarak ondan bir şeyler olacak burada da, ileride de. Bkz: hauntology). İhtiyacımız olanın bu olduğunu düşünüyorum, çünkü diğer yolların çoğunlukla bir işe yaramadığını görüyorum. Bu haritayı oluşturabileceğime inandığım iki yol da felsefe ve bilimkurgu, bu alanların beni kendisine çekiyor olma sebebi de bu.

Ancak bu haritayı oluşturmama sebep olan dürtü insanlığı kurtarmak ya da herkese özgürlük vermek gibi bir şey değil. Kalkıp mükemmel bir plan oluşturup herkesi huzura kavuşturacak bir şeyler çıkaracağımı da iddia etmiyorum, aksine böyle bir şeyin neredeyse imkansız olduğuna inanıyorum. Benim derdim tamamen yöntem, benim üretirken kullandığım yöntem bu. Sonucunda ortaya ne çıkacağından, hatta bir şey çıkıp çıkmayacağından emin değilim. Emin olduğum tek şey, ne yaparsam yapayım ortaya bir kalıp çıkartmayacağım.

* * *

Şu anda birkaç gün öncesine kıyasla aklım çok daha net, nöronlar daha verimli çalışmaya başladı. Bunu yazma sebebimse, kendi adıma önemli gördüğüm bir noktayı sizlerle paylaşmaktı. Şu an çok anlamsız görünüyor olabilir ya da kendi kendine zırvalayan birisinin işi gibi duruyor olabilir ama bundan sonra yapacaklarımı üzerine koyunca herkes için daha anlamlı hâle geleceğini düşünüyorum. Gelmese de çok önemli değil, Ahmet’in kendi kendine konuştuğu bir yazı olarak durur arşivde.

SteamOS Linux Camiası İçin Güzel Haber

tile-template1

Valve ekibi ve özellikle Gabe Newell, Linux’un potansiyelinin ve burada yapabileceklerinin net bir şekilde farkında. Steam’e ve Valve oyunlarına Linux desteği vermeleri ve diğer oyun yapımcılarını da bu konuda cesaretlendirmeleri zaten bunu gösteriyordu ancak geçtiğimiz günlerde LinuxCon’da Gabe Newell’ın yaptığı konuşma ve dün duyurdukları SteamOS, bu konuda ne kadar ciddi olduklarını anlamamızı sağladı.

Valve’ın böyle bir işe girişmesini açıkcası mutlulukla karşıladım. Bunun hem kişisel hem de Linux camiası çerçevesinde genel sebepleri var. Kişisel sebep tabii ki oyun oynamayı ve bunu Linux’ta yapmayı isteyen birisi olmam. Steam sayesinde artık bunu yapabiliyorum ve Steam’in verdiği cesaret sayesinde her geçen gün daha fazla oyun Linux desteği vermeye başlıyor. Böyle bir şeye, bir oyuncu olarak sevinmemem mümkün değil.

Linux camiası için neden sevindiğime gelecek olursak. Bir kere şunu baştan kabul edelim, Linux ilgiye ve geliştiriciye aç bir ortam. LinuxCon’da bile bu itiraf edildi ve bu konuda çağrı yapıldı. Linux’un daha fazla ilgiye, daha fazla kullanıcıya ve daha fazla geliştiriciye ihtiyacı var. Bunun yanı sıra Linux camiasının kendisini yenilemeye ve biraz daha güzel ve özel şeylere ilgi göstermeye ihtiyacı var.* Bunun gerçekleşebilmesiyse daha fazla kullanıcının ve daha fazla geliştiricinin gelmesiyle mümkün. Eğer bu olmazsa, Linux camiası bir süre sonra kendi çalıp kendi oynamaya başlayan bir grup insana dönüşecek ve böyle bir şeyin olmasını kimsenin isteyeceğini sanmam.

Bunlar SteamOS ve Valve ekibinin yapmak istediklerini benim için değerli kılan şeyler. Kim ne derse desin, oyuncu kitlesi günümüz desktop dünyasındaki en önemli kitle. Bu kitlenin Linux’a gelmeye başlaması Linux camiasının canlanması ve daha güçlü bir şekilde yoluna devam edebilmesi için gerekli gücü verecektir.

* * *

Elbette birçok kişinin Steam’den şikayetçi olmasına neden olan DRM mevzusu var bir de. Az çok yazdıklarımı ve paylaştıklarımı bilenler DRM’in sonunun gelmesini ne kadar istediğimi biliyorlardır zaten. Söz konusu DRM olduğunda elbette kimseye bir imtiyaz tanınması taraftarı değilim. Ancak DRM konusu basit reflekslerle ya da sadece “Hayır” denilerek çözülebilecek bir mevzu değil, bunun da bilincinde olmak ve buna göre hareket etmek gerekiyor.

DRM zaten gün geçtikçe zayıflayan ve anlamsızlaşan bir sistem. Özellikle son kullanıcı cephesinde DRM’i savunabilecek birilerini bulmak imkansızlaşıyor. Ancak bizim amacımız DRM’i kullananları bu konuda ikna edebilmek ve bundan vazgeçmelerini sağlamak. Bunu basit ve refleks tadında hamlelerle yapmak pek de mümkün değil. DRM’e karşı mücadele ve insanları DRM kullanmama konusunda ikna etme konusunda en başarılı bulduğum insanlardan birisi Cory Doctorow, özellikle Content ve Context kitaplarında bu konuyla ilgili çok önemli şeyler söylüyor. Onun bu konudaki mücadele şeklini açıkcası takdir ediyorum ve örnek almamız gerektiğini düşünüyorum.*

* * *

Linux için önemli bir fırsat var önümüzde ve bunu GNU/Linux ruhuna zarar vermeyecek bir şekilde kullanabilmemiz de mümkün. Keskin çizgiler çekerek birilerini düşman ilan etmektense, akıllıca hareketlerle yanlış yaptığını düşündüklerimizi o yanlıştan döndürebiliriz. Eğer düşmanlaştırma yolunu tercih edecekseniz size diyebileceğim bir şey yok ama bir süre sonra Linux neden hiç gelişmiyor, neden yeni insanlar katılmıyor aramıza diye şikayet ettiğinizi görmeyeyim.

*: Bu konularla ilgili ayrı yazılar yazacağım. Burada konudan sapmamak için atlamak zorunda kaldım.

Notlar [12.09.2013]

Şu anda evimizde mahsur kalmış hâldeyiz. Her yerden gelen gaz yüzünden pencere açma şansımız bile yok. Dışarıya yardım için bir şeyler koyup kapıyı açık bıraktık ama bu sokağa birileri gelirse faydası olacak ancak.

Sokakta olmayı isterdik ama sağlık sorunları ve hazırlıksız olma durumu böyle bir şeyi bizim için intihardan farksız kılıyor. Böyle bir durumda çıkmak aynı zamanda insanlara da engel olmamıza neden olacak sonuçta. Hem sokağa çıkıldıktan iki dakika sonra geçirilecek bir astım krizinin kime faydası olabilir ki? Her ne kadar yürüyüş kısmında orada olsam da sonrasında kalmak boşuna olacaktı özetle.

Dediğim gibi evde böyle boktan bir şekilde mahsur kalmak ve elinde küfretmekten ve internette gelen haberleri yaymaktan başka yapacak hiçbir şeyin olmaması insanı yıpratıyor. “Bu kadar boktan bir duruma düşmek için ne yaptık?” diye soruyor insan kendine. “Gerçekten bir şeyler değişecek mi?” diye sorgulamaya başlıyorsun ister istemez. “Bu şekilde bir şeyler düzelir mi ki?” demeye başlıyorsun. Kafan karışmaya başlıyor, her şey anlamsız ve pislik gibi görünmeye başlıyor gözüne. Oradaki insanları düşünüp telaşlanıyor, polisi düşünüp bildiğinin bile farkında olmadığın hakaretler ediyorsun. Yine de o kafa karışıklığı, o umutsuzluk ve öfke geçmiyor.

* * *

Bir kaç kişinin yazdığını görünce hatırladım şu an 12 Eylüle girdiğimizi. Evinde mahsur kalmış biri olarak bunu hatırlamak kafa karışıklığını daha da artırıyor. O zamandan bu zamana gelinen durumu düşünüyorum, 33 yıldır ölenleri ve olanları düşünüyorum, 33 yıldır toplumun hâlini ve bir de şu an içinde bulunduğumuz durumu. Kaçınılmaz olarak karamsarlık ve kafa karışıklığı daha da artıyor.

* * *

Dediğim gibi kafam fazlasıyla karışık ve her geçen gün daha da karışıyor. Bir şeylerin değişebileceğine ya da düzeleceğine olan inancım azalıyor. Bunların bir gün sona erebileceğini düşünmek istiyorum ama kendimi bile inandırmayı beceremiyorum. Zaten ‘devrim inancı’ olan birisi olmayı hiç beceremedim.

Ne olacak, nasıl olacak ya da bir şey olabilecek mi bilmiyorum. Şu an tek düşündüğüm sokaktakiler. Bunu okumaya fırsatları olmayacak biliyorum ama dikkat etsinler kendilerine.

* * *

NOT: Bu yazdıklarımdan istediğiniz anlamı çıkartıp kafanıza göre yorumlayabilirsiniz, umrumda bile değil. Sadece hissettiklerim bunlar, bir yere yazmak istedim ve yazdım.

NOT 2: Bu blogu cepten yazdım, herhangi bir typo vs. varsa affola.

Velev ki Sapığız, Size Ne?

sel

Toplumumuzun hastalıklı yapısının babaya verdiği sınırsız gücü, onu baba olarak nitelendirerek devlete de bahşetmesi yüzünden yine saçma sapan bir davayla daha mücadele etmek zorunda kaldı Sel Yayıncılık.

Olayın özeti şu: Sel Yayıncılık, Guillaume Apollinaire’in “Genç Bir Don Juan’ın Maceraları” adlı kitabını yayınladı. Yazarın tüm kitaplarının AP tarafından “Dünya Kültür Mirası” listesine alınmış olmasına rağmen Yargıtay, bu kitapların müstehcen olduğunu ve edebi eser olarak kabul edilemeyeceğini söyleyerek Sel Yayıncılık’ın sahibi İrfan Sancı’yı ve kitabın çevirmeni İsmail Yerguz’u 6 yıldan 10 yıla kadar hapis cezasıyla yargılamaya karar verdi.

* * *

Konuyla ilgili diğer yorumlarımı yapmadan önce not düşmem gereken ilginç bir detay daha var. İrfan Sancı, tebliğin 5 Temmuz’da ellerine ulaştığını söyledi. Peki Anadolu Ajans neden bu haberi 4 Ağustos’ta yeni bir şeymiş gibi servis etmeye karar verdi? AA’nın son zamanlarda geçirdiği evrim ve geldiği konum hepimizin malumu. İnsan ister istemez şüpheleniyor.

* * *

Şimdi bir düşünün; bir devlet (ya da o devleti temsilen kim varsa artık), yayınladığınız kitabın ahlaksızca olduğuna karar veriyor, bunun bir edebi eser olamayacağını söylüyor ve sizi bu kitabı yayınladığınız/çevirdiğiniz için hapse atmak istiyor. Bu durumu düşününce aklıma gelen ilk soruları bölümleyerek yazıyorum aşağıya, cevabını bilen versin.

1) Bir kurum olarak devletin, neyin ahlaklı neyin ahlaksız olduğuna dair yargıda bulunmasının imkanı yoktur, olamaz. Devletin evrensel ahlak yasaları belirlemek gibi bir görevi mi var? Devletin ahlak felsefecilerinden oluşan ve tüm toplum için ahlak kuralları belirleyen gizli bir ekibi mi var? Eğer böyle bir ekip varsa, aynı ahlak kurallarını paylaşmıyor olmanın diğerini ahlaksız değil, farklı bir ahlak yapısına sahip insan yapacağını bilmiyor mu? Ahlaksızlık diye bir şeyin temelde mümkün olamayacağının farkında değiller mi?

2) Devlet neden edebiyat eleştirmenliği rolü üstlenmeye başladı? Hangi kitabın edebi olduğuna, hangisinin olmadığına neden mahkemeler karar veriyor? Yargıtay 14. Ceza Dairesi kitabı beğenmediği için mi böyle bir şeye kalkışıyor? Bu kadar gereksiz bir davayı gören hakimin, savcının gülüp davayı düşürmesi gerekmez mi? Yargıtay 14. Ceza Dairesi’nin, dünyanın birçok edebiyat eleştirmeninden ve kuramcısından daha uzman kişilere sahip bir kadrosu mu var?

3) Velev ki kitap müstehcen, yazarı sapığın önde gideni; size ne? Bunlar ne zamandan beridir hapisle cezalandırılacak şeyler oldu? Gerçekten edebiyatı hapisle cezalandıracak kadar kontrolü kaybettiniz mi? Müstehcen bir kitap yayınlamanın hapisle cezalandırılmasının sebebi nedir? Bir kitabın size göre ‘sapıkça ifadeler barındırması’, ne zamandan beridir ifade özgürlüğünü hiçe saymak için geçerli bir sebep oldu?

4) Önce CinSel Kitaplar serisinden bazı kitaplar, sonra Burroughs, şimdi de Apollinaire. Sel Yayıncılık genel olarak rahatsız mı ediyor sizi? Yoksa ahlak yapılarınız uyuşmadığı için tesadüf mü bunlar?

* * *

Son olarak diyeceğim şu, boşa çabalıyorsunuz. Asla tüm dünyayı tek bir ahlak yapısına sokamayacaksınız. Sizin o bildiğinizi zannettiğiniz insanın doğasına aykırı bu çabanız. Ne kadar zorlarsanız zorlayın, bunun gerçekleştiğini göremeyeceksiniz. Birileri mutlaka sizden farklı düşünecek, farklı yaşayacak, farklı şeyler söyleyecek. Sizin yaptıklarınız ise sadece sizden daha fazla nefret edilmesine yol açacak.

Notlar [03.08.2013]

*Sitenin bundan sonra uzun bir süre değişmeyecek olan yapısı oturmaya başlıyor. Özellikle WordPress’in 3.6’ya geçişi, CAG’yi tam istediğim gibi bir yere dönüştürebilmemi sağlıyor. Büyük ihtimalle önümüzdeki günlerde gelebilecek birkaç ufak değişiklikten sonra uzunca bir süre bu hâline müdahale etmeyeceğim. Siteye dair fikirlerinizi veya sorularınızı buraya yorumla ya da şuradaki yollardan biriyle iletebilirsiniz.

*Sitenin yeni bannerı, Gökçen Öçalan‘ın sketchlerinden birisinden kesildi (ben bu postu yazarken kendisinin haberi yoktu). Eserin tam hâlini görmek için buraya tıklayabilirsiniz.

*Türkiye’deki ikinci sınıf fantastik edebiyat sevdasını çözemedim gitti. O kadar kaliteli ve değerli bilimkurgu ve fantastik edebiyat yazarları varken gidip ikinci sınıf eserlere ilgi gösterilmesinin ya da sürekli bunların benzeri/taklidi/kopyası işlerin basılmasının mantıklı bir açıklaması var mı? Aklıma gelen tek şey yayıncıların bilimkurgu ve fantastik edebiyat okurlarından nefret ediyor olabileceği.

Bu aralar çok fazla saçma şeyle karşılaşıyorum, biraz sakinleşince derli toplu bir şeyler yazacağım.

Benden Asla Fan Olmaz

Şuradaki reddit tartışmasını okuduktan sonra kendi kendime düşünmeye başladım. Sevdiğim, heyecanla takip ettiğim birçok şey var ama kendimi hiçbirisinin fanı olarak görmüyorum. Fan olmak bana göre değilmiş gibi geliyor hep. Bu konu üzerine biraz daha düşününce, aşağıdaki gibi bir liste çıktı ortaya. Neden herhangi bir şeyin fanı olamayacağımın, en azından temel sebepleri bunlar sanırım.

*Asla bir şeyin en iyi/en doğru/en güzel/tek ve mükemmel olduğunu iddia etmem.

Daha doğrusu edemem. Yapamıyorum, mantıksızca geliyor bana. Sırf bir şeyi ben seviyorum ya da savunuyorum diye onun tek doğru veya ideal güzellikteki şey olacağını iddia etmek aptalca geliyor. Asla yanılamayacağımı, benim sevdiğimden daha güzel bir şey çıkamayacağını iddia etmeyi aklım almıyor. Hatta bunu yapanlar bana düpedüz komik geliyor.

Bu durum, biraz daha genişletilmiş hâliyle, politik duruşumu da bir noktada açıklıyor. Bu tarz bir ‘ideal doğru’ algısına ya da “en mükemmeli ben düşünüyorum, ben söylüyorum” fikrine kapılamadığım için asla bir ideolojinin amansız destekçisi olamıyor, bir örgüte giremiyorum. Özellikle birçok siyasi hareketin eleştiri ve değişim konusundaki yaklaşımlarını düşünecek olursanız, ne demek istediğimi daha iyi anlarsınız. Birtakım fikirleri savunuyorum, onlar için mücadele ediyorum ama herkes için ideali getireceğimi ya da hiç yanlışım olmayacağını iddia etmek? İşte o bana göre değil.

(Bu maddeyi din için de uyarlayabilirsiniz. Değişen çok bir şey olmaz.)

*Hiçbir şeyin bağımlısı olamıyorum.

Tekrar oynamayı sevdiğim oyunlar, okumayı sevdiğim kitaplar ya da izlemeyi sevdiğim filmler var ama şu ana kadar bağımlılık seviyesine getirdiğim hiç olmadı. “Yılda bir kez o seriyi okumalıyım”, “Üç ayda bir o filmi izlemezsem kendimi eksik hissediyorum” diyen birisi değilim. Bunu yapmayı kendi gelişimimin önüne taş koymak gibi görüyorum açıkcası. Daha farklı şeyler keşfedip kendimi beslemek yerine aynı şeye tekrar tekrar dönmek pek bana göre değil.

*Beğeniler konusunda boş tartışmalara girmekten nefret ediyorum.

“Yazar X, Y’yi döver”, “A filmi B’den kat kat iyi”, “K grubu, D’yi sahnede ezer geçer”…

Bunlar asla ciddi olarak kurduğumu göremeyeceğiniz cümleler. Temelsiz, anlamsız, tamamen kişisel beğenilere dayanan argümanlarla tartışmaya girmek gibi komiklikleri ancak birisiyle dalga geçiyorsam yaparım.

*Tüm hayatını sevdiği şeyle dolduracak kadar estetik düşmanı değilim.

Tüm evini Doctor Who, Star Wars temasıyla döşemek (“Doctor Who tuvalet fırçası var mı acaba?”); hayatının her anını onların konseptinde tasarlamak (dürüst olayım bazen güzel fikirlere denk geliyorum) bana garip geliyor. Asla yapabileceğim bir şey değil, hiç heveslendiğimi de hatırlamıyorum.

*Tüm iletişimini sevdiği şeyler üzerinden kuracak kadar tek yönlü olmama imkan yok.

Sürekli fanı olduğu konu hakkında konuşan, o konuda konuşulmuyorsa bile ona göndermeler yapmadan rahat edemeyen, kendisine eşlik edecek birisini bulduğunda sevinen, anlamayanları küçümseyen ve böyle kendisini özel hisseden insanlar için üzülüyorum. Keşke biraz zihinlerini farklı şeylere açabilseler.

*Sevdiğim yazar, müzisyen, çizer farklı bir şeyler denediği için ya da sevdiğim şeyde değişikliğe gidildiği için ondan en çok nefret eden insana dönüşmek hâlâ benim için gizemini koruyan bir tavır.

“A çok bozdu, yıllar önce izlemeyi bıraktım”, “H nasıl bilimkurgu dışında bir kitap yazar, satmış kendini”, “Ç post-rock yaparken çok iyiydi, ambient denemelerine başladığından bu yana bok gibi, nefret ediyorum ondan”…

Kendimi bu derece değişime kapalı, bu derece bağımlı hâlde düşünemiyorum bile. Neden böyle bir tavır alır ki bir insan, nasıl böyle cümleler kurabilir? Daha bir ay önce bana en iyi yazar olduğunu söylüyordun o adamın, şimdi ne değişti de nefret ettiklerin listesinde zirveye çıktı?

*Tek bir şeyin etrafında gruplaşan ve tapınan herhangi bir kitlenin içine girmem, böyle kitlelerden koşarak uzaklaşırım.

Bir şeyi sevdiğim ya da bazı konularda haklı/güzel bulduğum için onu seven herkesle aynı etiketi taşımak zorunda kalmaya anlam veremiyorum. Böyle bir yükümlülüğüm olduğuna da inanmıyorum. Benimle aynı şeyleri seven birinin ypacağı aptallıkların sorumluluğunu neden paylaşayım ki?

Bu yüzden beni bir grubun adıyla (buna her türlüsü dahil) kendisini etiketlemiş olarak asla göremezsiniz. Ayrıca beni etiketlemeye kalkarsanız başınıza geleceklerin sorumluluğu da size aittir.

* * *

Sanırım neden asla bir şeylerin fanı olamayacağım ve ortalıkta böyle insanlar gördüğümde delirdiğim daha açık bir hâle gelmiştir.

#OccupyGezi – #DirenGeziParkı

Watch live streaming video from revoltistanbul at livestream.com



CUMA POSTASI [26.05.2013]